Współczesne samochody z silnikiem wysokoprężnym muszą spełniać określone oczekiwania dotyczące emisji spalin. Jednym z rozwiązań używanych w tym celu jest filtr cząstek stałych DPF, który zatrzymuje część drobnych cząstek powstających podczas pracy silnika. Szczegół ten znajduje się w układzie wydechowym i współpracuje z czujnikami a także sterownikiem silnika.
Jego stan zależy nie tylko od przebiegu pojazdu, lecz także od warunków eksploatacji i kondycji pozostałych podzespołów. W codziennej jeździe kierowca zwykle nie obserwuje bezpośrednio pracy filtra, ponieważ proces oczyszczania przebiega samoczynnie. Zmiany mogą być jednak zauważalne podczas regeneracji. W niektórych samochodach chwilowo wzrasta zużycie paliwa, zmienia się dźwięk pracy silnika lub po zatrzymaniu pojazdu nadal działa wentylator chłodnicy. Takie objawy nie muszą oznaczać awarii. Ich znaczenie zależy od konkretnego modelu samochodu, czasu trwania procesu i częstotliwości występowania.
Istotnym zagadnieniem jest różnica między naturalnym zużyciem filtra a rozterkami wynikającymi z nieprawidłowej pracy silnika. Wewnątrz DPF gromadzi się sadza, która w odpowiednich ustaleniach może zostać wypalona w trakcie regeneracji. Proces wymaga osiągnięcia stosownej temperatury spalin, dlatego częste przejazdy na krótkich dystansach mogą utrudniać jego zakończenie. Jeżeli samochód jest regularnie uruchamiany na kilka minut, a następnie wyłączany, sterownik może niejednokrotnie podejmować próby oczyszczania. Z czasami może to prowadzić do wzrostu zapełnienia filtra i pojawienia się komunikatu ostrzegawczego. Całkiem inaczej zachowuje się popiół, który powstaje w głównej mierze z pozostałości dodatków zawartych w oleju silnikowym. Nie ulega on usunięciu w trakcie standardowego wypalania, dlatego wraz z upływem czasu zmniejsza się dostępna przestrzeń w filtrze. W praktyce znaczy to, że częsta regeneracja nie zawsze świadczy o niewłaściwym stylu jazdy. Przyczyną może być też zużycie filtra, problem z czujnikiem albo usterka innego elementu układu napędowego.
Przy ocenie stanu filtra istotne są dokładnie określone dane diagnostyczne. Odczyt błędów pozwala ustalić, jakie nieprawidłowości zarejestrował sterownik, niemniej jednak nie za każdym razem wskazuje bezpośrednią przyczynę kłopotu. Trzeba uwzględnić w głównej mierze ciśnienie różnicowe spalin, temperaturę pracy, częstotliwość regeneracji i wartości obliczonego zapełnienia. Warto też sprawdzić, czy silnik osiąga właściwą temperaturę roboczą oraz czy układ wtryskowy działa prawidłowo. Niesprawny termostat może utrudniać osiągnięcie warunków potrzebnych do wypalania, a kłopoty z wtryskiem mogą zwiększać ilość sadzy powstającej w trakcie spalania paliwa. Zdarza się także, że za nieprawidłowy odczyt odpowiada uszkodzony czujnik albo niedrożny przewód pomiarowy. Wymiana samego filtra bez sprawdzenia takich elementów może zatem nie rozwiązać kłopotu. Analogicznie nie każda sytuacja wymaga wymuszonej regeneracji. Jej wykonanie powinno zależeć od rezultatów pomiarów i dopuszczalnych wartości określonych dla danego silnika.
Na żywotność układu oczyszczania spalin wpływają także regularne czynności serwisowe. Znaczenie ma stosowanie oleju o specyfikacji potrzebnej przez producenta pojazdu, ponieważ jego skład wiąże się z ilością popiołu pozostającego w filtrze. Ważne są również sprawność układu recyrkulacji spalin, stan turbosprężarki a także szczelność układu dolotowego i wydechowego. Jeżeli już na desce rozdzielczej pojawia się ostrzeżenie dotyczące DPF, a samochód traci moc albo zaczyna zużywać wyraźnie więcej paliwa, dalsze postępowanie musi uwzględniać zalecenia producenta i wyniki diagnostyki. Nie trzeba zakładać, że każdą usterkę można usunąć przez dłuższą jazdę z wyższą prędkością. Przy dużym zapełnieniu filtra lub obecności dodatkowych błędów taka próba może być niewłaściwa. W współzależności od stanu szczegółu konstatuje się regenerację serwisową, czyszczenie po demontażu albo przepływ. Każde z owych rozwiązań ma określone ograniczenia, a wybór uzależniony jest od rodzaju zanieczyszczeń, stopnia zużycia i konstrukcji konkretnego układu. Usuwanie filtra albo wyłączanie jego funkcji może a przy tym naruszać przepisy dotyczące emisji spalin i dopuszczenia pojazdu do ruchu.
Polecam: montaż filtrów dpf łódź.